De integratie van drones in het Europese luchtruim

4 minuten leestijd

Koninklijke NLR en ISD voeren een meerjarig onderzoek uit voor General Atomics Aeronautical Systems, Inc. (GA-ASI) om de procedures te ontwikkelen die nodig zijn om MALE RPAS's (Medium Altitude, Long Endurance Remotely Piloted Aircraft Systems) veilig en efficiënt te integreren in het Europese luchtruim. Het samenwerkingsverband heeft onlangs een grootschalig simulatie-experiment afgerond om de toepassing van een Detect and Avoid-systeem van GA-ASI te testen in de Europese context

Het langetermijndoel van de samenwerking tussen Koninklijke NLR, Information Systems Delft (ISD) en GA-ASI is om de procedures te ontwikkelen die nodig zijn om MALE RPAS’s te integreren met civiel verkeer in het Europese luchtruim. Voor dit onderzoek wordt de MQ-9B SkyGuardian, die door GA-ASI is ontworpen en geproduceerd, gebruikt als voorbeeldcase. Als MALE RPAS’s net als passagiersvliegtuigen file-and-fly kunnen opereren, zijn er talloze civiele toepassingen van deze nieuwe vliegtuigtypen mogelijk, zoals infrastructuurinspectie, zoek- en reddingsoperaties en het snel in kaart brengen van gebeurtenissen zoals natuurrampen. Om de vereiste procedures voor de praktijktesten te ontwikkelen en te valideren, voeren we eerst grootschalige simulatie-experimenten uit. Hiervoor gebruikt NLR twee simulatoren, namelijk de NLR ATM Research Simulator (NARSIM) en het Multi Unmanned aerial system Supervision Testbed (MUST) van NLR. Hiermee simuleert NARSIM luchtverkeer en biedt het werkplekken voor luchtverkeersleiders en piloten. MUST fungeert als de RPAS-simulator en als het grondcontrolestation dat de piloot op afstand gebruikt om het RPAS te besturen. De combinatie van deze twee simulatoren wordt de MALE RPASReal-Time Simulation Facility (MRRF) genoemd.

Veilige afstand bewaren

Een van de belangrijkste uitdagingen bij het integreren van MALE RPAS’s in het luchtruim is om ervoor te zorgen dat ze altijd op veilige afstand blijven van ander verkeer. Dit geldt zelfs in het uitzonderlijke geval dat een luchtverkeersleider een conflict met een RPAS over het hoofd ziet. Met Detect and Avoid-technologie (DAA) kunnen RPAS-piloten op de grond een duidelijk beeld krijgen van de verkeerssituatie rond hun vliegtuig in de lucht. Het DAA-systeem, zoals dat van GA-ASI, geeft ook waarschuwingen en adviezen om optredende conflicten op te lossen met behulp van twee verschillende functies. De eerste functie wordt “remain well clear” genoemd en stelt de RPAS-piloot in staat om voldoende afstand tot ander verkeer te bewaren. Als een conflictsituatie escaleert, dan helpt de tweede functie genaamd “collision avoidance” de piloot om een ontwijkende manoeuvre uit te voeren en een botsing te vermijden.

In november 2020 heeft NLR een experiment uitgevoerd om de procedures te onderzoeken die nodig zijn om de “remain well clear”-functionaliteit van het DAA-systeem in het Europese luchtruim te kunnen gebruiken. Bij het experiment waren echte luchtverkeersleiders betrokken, evenals gebrevetteerde piloten van passagiersvliegtuigen en RPAS’s. Voor dit experiment werd de MRFF-simulatie uitgerust met een Conflict Prediction and Display System(CPDS) van GA-ASI dat DAA- en TCAS-functionaliteit (Traffic Collision Avoidance System) bevat en is ontworpen volgens de nieuwste technische normen die RTCA voor deze technologieën voorschrijft.

“Het experiment omvatte een aantal conflictscenario’s in zowel beheerde als onbeheerde luchtruimklassen”, vertelt dr. ir. Emmanuel Sunil, R&D-engineer en projectcoördinator bij NLR. “We hebben ook rekening gehouden met conflicten in deTerminal Maneuvering Area(TMA) en we zijn een van de eerste bedrijven ter wereld die de nieuwe DAA TMA Alertfunctionaliteit (DTA), zoals gespecificeerd in de technische norm RTCA DO365B, testen in een grootschalige simulatie met echte verkeersleiders en piloten.”

De resultaten van de simulatie worden teruggekoppeld naar regelgevende en normalisatie-instellingen aan weerszijden van de Atlantische Oceaan om de integratie van MALE RPAS’s te versnellen. Sunil: “Het vliegtuig wordt naar verwachting binnen de komende 5-10 jaar daadwerkelijk in het Europese luchtruim geïntroduceerd, afhankelijk van wanneer de vereiste regelgeving hier wordt aangenomen. Maar het zou geweldig zijn als we met bewijs uit onze onderzoeken dit tijdsbestek kunnen verkorten.”

Toekomstig onderzoek

De samenwerking tussen NLR, ISD en GA-ASI wordt in 2021 voortgezet, wanneer de focus van het onderzoek komt te liggen op de mogelijke interacties tussen de remain well clear- en collision avoidance-veiligheidslagen van DAA. Bovendien wordt in de simulaties van volgend jaar het gebruik van het DAA-verkeersscherm gedemonstreerd, zodat de piloot het equivalent van visuele separatieprocedures op afstand kan uitvoeren. Dit maakt het voor luchtverkeersleiders naar verwachting gemakkelijker om RPAS’s te beheren in combinatie met ander verkeer in het landingspatroon.

Neem voor meer informatie contact op met dr. ir. Emmanuel Sunil, R&D-engineer en projectcoördinator bij NLR.

Laatste nieuws

NLR corporate

18 juni 2026

Vijftig jaar Duits-Nederlandse Windtunnels: een succesverhaal van Europese samenwerking

Op 18 juni 2026 wordt in de Noordoostpolder een mijlpaal gevierd. De Duits-Nederlandse Windtunnels (DNW) , een samenwerking tussen de Duitse en Nederlandse onderzoeks-organisaties DLR en NLR, bestaan vijftig jaar. In die tijd is DNW uitgegroeid tot een toonaangevende organisatie voor aerodynamische en aero-akoestische experimenten voor onderzoeksinstituten en de industrie over de hele wereld.

Duurzaamheid en Milieu

03 juni 2026

NLR en TU Delft koppelen simulatiemodellen in nieuw lab gericht op klimaatneutrale luchtvaart

Hoe kan niet één vlucht of één vliegtuig, maar het héle luchtvaartsysteem verduurzamen? Dat onderzoeken Koninklijke NLR – Nederlands Lucht- en Ruimtevaartcentrum – en TU Delft in het nieuw opgezette Dutch Aviation Systems Analysis Lab. Afgelopen week demonstreerden de organisaties voor het eerst een koppeling van hun simulatiemodellen. Een belangrijke stap om antwoorden te kunnen formuleren op de vragen van morgen.

Defensie en Veiligheid

08 mei 2026

NLR-Marknesse hostlocatie voor NAVO-oefening TIE26

Van 12 tot en met 22 mei is NLR-Marknesse de gastlocatie van een jaarlijks terugkerende oefening van de NAVO om drones beter te kunnen bestrijden. Tijdens deze oefening komen militairen, tech-experts en innovators uit de alliantie samen in de Noordoostpolder voor een anti-drone-oefening.